Hakkari'de koçerlerin 40 gün sürecek yolculuğu başladı

Hakkari'nin Berçelan yaylasına ilkbaharda gelen koçerler, havanın soğumasıyla beraber Botan’a dönmeye hazırlanıyor. Koçerlerin büyük güçlük çektiği yolculuk yaklaşık 40 gün sürüyor.

Hakkari'de koçerlerin 40 gün sürecek yolculuğu başladı

Botan bölgesinden Hakkari’nin Berçelan yaylasına ilk baharda göç eden koçerler, dönüş hazırlığı yapıyor. Koçerler, 4 senedir Hakkari Valiliği’nden aldıkları özel izinle çıktıkları Berçelan yaylasında bin bir güçlük çekiyor. Askeri makamlara onaylatılan gidiş izni aynı şekilde geri döşü için de onaylatan Koçerler, bu uygulamanı artık işkenceye dönüştüğünü dile getiriyor. 

Sezon başında Uludere ve Beytüşşebap üstünden hayvanlarını otlata otlata getiren Koçerlerin yolculuğu yaklaşık 40 gün sürüyor. Misan ayında yolculuğa başlayan Koçerler, sayıları 10 binleri aşan küçükbaş hayvanla Zoma Hecî Şefik, Zoma Berçelî, Meydan, Zoma Zawîteya, Gola Kemalan, Zoma Daholan bölgelerinde konaklıyor. Yaylada çobanlık yapan Abdulkerim Yıldız, tek geçim kaynaklarının hayvancılık olduğunu dile getirdi. Yıldız, “Biz Siirt'ten buraya geldik. Buradaki çobanlık yapmak gerçekten çok zor. Berçelan'ın rakımı yüksek olduğu için yazın ortasında bile üşüyoruz. Bunun beraberinde hayvanlarımızı otlatabileceğimiz fazla bir alan yok. Otlakların olmadığı veya az olduğu yerde hayvancılık ve çobanlık daha da zorlaşıyor. Başka iş yapma imkanımız yok. Bu yüzden çobanlık yapmak mecburiyetindeyız. Ben iki senelik evliyim ve babamdan ayrı yaşıyorum. Eşimi tek başına memlekette bırakarak amcalarımın sürülerine çobanlık yapmaktayım” dedi. 

Zorlu yolculuğa dikkati çeken Yıldız, “Biz Nisan ayının başında Cizre’den yola çıkıyoruz. Besta bölgesinin üstünden Feraşîn yaylasına, oradan Lêwin bölgesinden geçerek Berçelan yaylasına geliyoruz. Bütün bu yolculuğumuz 40 gün sürüyor. Yollarda çok sıkıntılar çekiyoruz. Mayıs ayının ortalarına doğru buraya varıyoruz. Burada yaklaşık 3-4 ay kaldıktan sonra havaların soğumasıyla beraber tekrardan aynı yoldan Cizre’ye geri dönüyoruz. Buraya gelirken yaylaları kiralıyoruz. Buradan döndükten sonra da bu sefer gittiğimiz yerde ilkbahara kadar yine yayla kiralıyoruz” diye belirtti. 

Berçelan yaylasına 5 kardeşi ve bir yeğeniyle gelen Koçerlerden Basri Yıldız da şuan bölgede 6 sürü hayvanlarının bulunduğunu bunun sayısının ise nerdeyse 2 bin olduğunu belirtti. Yıldız, "İlkbahar geldiğinde bulunduğumuz yerler çok ısınınca hayvanlarımız artık orada barınamayacak duruma geliyor. Biz de bu yaylalara gelmek mecburiyetinde kalıyoruz. Aile olarak senelerden bu yana koçerlik yapıyoruz. Bizim hiç yerleşik bir hayatımız olmadı. Yazın yaylalarda, kışın ise Cizre bölgesine gidiyoruz. Hayvan besiciliği artık çok zor. En büyük sıkıntıyı yasaklar sebebiyle yaşıyoruz. Bir koyunun senelik maliyeti 700 -800 TL'ye mal oluyor. Hal böyle olunca ailelerimizi geçindirmek ve ihtiyaçlarımızı karşılamak için hayvanları satmak istiyoruz ama iyi fiyata gitmiyor. Tüccarlar fiyatların pahalı olduğunu söylüyorlar ama bizim ne çektiğimizi bilmiyorlar" diye konuştu. 

Et fiyatının inmesi için bölgede uygulanana yasakların kalkması ve besicilerinin desteklenmesi gerektiğini sözlerine ilave eden Yıldız, yayla yasakları kalmadan ne etin ne de hayvan fiyatının ucuzlayacağı var. Yayla yasaklarının kalkması durumunda şuan beslediği hayvanların iki katı kadar hayvan besleyebileceğini dile getiren Yıldız, bu politikaların sürmesi durumda hayvancılığın artık yapılamayacağını kaydetti. 

Hakkari kent merkezinde kasaplık yapan Şefik Gezer ise, Valilikten aldığı izinle yaz boyunca Berçelan'da bulunan yaylaları gezerek koyun alıp satıyor. Hayvan fiyatlarının çok yüksek olduğunu savunan Gezer, şunları söyledi: “Hakkari merkezinde artık et bulmak çok zor. Ucuz et ise artık imkansız. Her yıl ilkbaharda yaylaya gelmek için izin alıyoruz. Buradaki bütün yaylaları dolaşarak ucuz hayvan bulmak için besicilerle sıkı pazarlıklar yapıyoruz. Hayvan az olduğu için fiyatlar da pahalı oluyor. Bu sıkıntıların bitmesi için devletin hayvan besiciliği yapan köylülere destek vermesi gerekiyor. Besici deasteklenince hayvancılık artacak ve bu şekilde fiyatlar da düşer.”MA / Hamza Gündüz

Mezopotamyaajansı

YORUM EKLE
SIRADAKİ HABER